Zaraitzueraren lekukotasunak XVIII. mende bukaeran: hiru testu zahar eta autore berri bat
Laburpena
Zaraitzuko euskaran XVIII. mendean idatzitako hiru prediku aztertu ditugu lan honetan. Ez daude hirurak egoera berean, izan ere, bat argitaragabea izan arren, beste biak J. M. Satrustegik emanak zituen jadanik argitara; gainera, ez dira denak batera leku berean gordetzen. Hartara, lau zeregini ekin diegu: Alde batetik, testuek izenik ez baitute, argitaratu gabe dagoen testuak eta Satrustegik ateratakoak esku berak idatziak direla frogatu dugu. Bigarrenik, balizko autorea zein den aurkitu eta haren biografia apur bat ikertu dugu. Ondoren, hiru testuen transkripzio eta edizio bateratua eskaini dugu, eta testuek erakusten duten hizkeraren hizkuntza-azterketa egin, azkenik.
Estatistikak
Erreferentziak
Alaman, L., 1843-1850, «Épocas de los principales sucesos de mi vida», The University of Texas at Austin-en gordetako eskuizkribua (Lucas Alamán Papers, 1598-1853, Benson Latin American Collection, University of Texas Libraries, 236), sarean eskuragarri: <http://lanic.utexas.edu/project/lucasalaman/archive/alaman-236a-01.html> (kontsulta: 2016-04-21).
Artola, K., 2002, «Zaraitzuera aztertzeko ekarpen berriak 1- Eaurta (hasiera)», FLV, 91, 389-436.
Camino, I., 1997, Aezkoako euskararen azterketa dialektologikoa, Iruña, Nafarroako Gobernua.
Camino, I., 2013, Alphonsa Rodriguez Jesusen Compagnhaco aitaren guiristhinho perfeccioniaren
praticaren parte bat (1782): edizioa eta azterketa, Bilbo, UPV/EHU & Euskaltzaindia.
Estornes, J., 1985, «Zoilo’ren uzta. La cosecha de Zoilo», FLV, 45, 31-94.
Euskalerria Irratia, 1993, Nafarroako euskaldunen mintzoak (II), Iruña, Nafarroako Gobernua.
Garralda, F., 1917, «Su-ondoko pipitakien gosakiara», Euskal Esnalea, 153, 107-108.
González Ollé, F., 1935, Vascuence y romance en la historia lingüística de Navarra, Iruña, Ediciones y Libros.
Irigarai [Irigaray], A., 1967, «Documentos para la geografía lingüística de Navarra», RIEV, 26:4, 601-623.
Irigoien [Irigoyen], A., 1957, «Cartas de Mariano Mendigacha a D. Resurrección María de Azkue: escritas en vascuence roncalés y en castellano», Euskera, 2, 119-170.
Irizar [Yrizar], P. de, 1999, «Subdialecto salacenco», in Morfología del verbo auxiliar vasco: Bajo Navarro Oriental, 3. liburukia, Bilbo, UPV/EHU & Euskaltzaindia, 324-424.
Jimeno Jurío, J. M., 1991, «El vascuence en Urraul Alto (1785)», FLV, 58, 227-245.
Lakarra, J. A., 2011, «Gogoetak euskal dialektologia diakronikoaz: Euskara Batu Zaharra berreraiki beharraz eta haren banaketaren ikerketaz», in I. Epelde (arg.), Euskal dialektologia: lehena eta oraina, ASJUren gehigarriak, 69, Bilbo, UPV/EHU, 155-241.
Lekaroz, G., 2015, «Lapsus calami», in 31 eskutik, sarean eskuragarri: <https://31eskutik.com/2015/04/07/lapsus-calami/>
Lekaroz, G., 2016, «Benito Gil (1801-1870)», in Lingua Navarrorum, sarean eskuragarri: <http://linguanavarrorum.blogariak.net/2016/05/24/benito-gil-1801-1870/>
Maiora, F., 2011, Reino de Navarra. Euskera. Injurias, coplas y frases, autorearen argitalpena.
Méndez, S., 1935, El hispanoamericanismo de Lucas Alamán, Toluca, Universidad Autónoma del Estado de México.
Mitxelena [Michelena], K., 1967, «Notas fonológicas sobre el salacenco», ASJU, 1, 164-177.
Mounole, C., 2011, «Le verbe basque ancien: étude philologique et diachronique», UPV/EHUko eta Bordeaux III unibertsitateetako doktorego tesia.
Pagola, R. M., Iribar, I. & Iribar, J. J., 1997, Bonaparte ondareko eskuizkribuak: Zaraitzera, Bilbo, Deustuko Unibertsitatea.
Reguero, U., 2015, «Mendebalaren eta ekialdearen artean: goi-nafarrera zaharraren azterketa diakronikorantz», in B. Fernández eta P. Salaburu (arg.), Ibon Sarasola, Gorazarre. Homenatje, Homenaje, Bilbo, UPV/EHU, 587-598.
Salaberri, P., 1996, «Toponimia eta dialektologiaren arteko harremanen inguruan», FLV, 72, 223-234.
Sales, J. L. & Campo, J., 2007, Inventario-guía de los archivos parroquiales depositados en el Archivo Diocesano de Pamplona, Iruña, Príncipe de Viana.
Santazilia, E., 2009, «Luzaideko hizkuntz bariazioa», FLV, 111, 219-248.
Santazilia, E., 2015, «Garai arkaikoko euskara nafarraren lekukotasun berriak: gehiketak eta zuzenketak F. Maioraren liburuari», FLV, 119, 109-146.
Santazilia, E., prentsan, «Artxibora itzultzearen garrantziaz: Maria Angela de Txakartegiren 1775eko Mutrikuko gutuntxoa», Lapurdum.
Satrustegi [Satrústegui], J. M., 1985, «Textos salacencos del año 1780», in J. L. Melena (arg.), Symbolae Ludovico Mitxelena septuagenario oblatae, II liburukia, Veleia, aldizkariaren gehigarriak, 1, Vitoria-Gasteiz, UPV/EHU, 1023-1043.
Satrustegi [Satrústegui], J. M., 1987, Euskal testu zaharrak I, Iruña, Euskaltzaindia.
Villasante, L., 1956, «Una lista de pueblos vascongados de Vizcaya, Guipúzcoa y Navarra, de principios del siglo XIX», BAP, 12:4, 433-446.
Villasante, L.,1979 [1961], Historia de la literatura vasca, Arantzazu, Editorial Aránzazu.
Egile-eskubideak 2016 Ekaitz Santazilia
Esta obra está bajo licencia internacional Creative Commons Reconocimiento-NoComercial 4.0.
